Mensen met een verstandelijke beperking lopen een relatief grote kans op grensoverschrijdend gedrag, onder andere door hun sociale positie, hun kwetsbaarheid en afhankelijkheid. We weten dat grensoverschrijdend gedrag in de zorg regelmatig voorkomt, maar er wordt – met uitzondering van seksueel misbruik – nog relatief weinig over gesproken. Signaleren, reageren op en voorkomen van grensoverschrijdend gedrag is dan ook niet makkelijk. Daarom heeft het ministerie van VWS opdracht gegeven tot het uitvoeren van het project Werken aan sociale veiligheid.

Praktische instrumenten
In samenwerking met Vilans en Platform VG werkt MOVISIE aan het bevorderen van de sociale veiligheid in zorginstellingen waarbij de focus ligt op preventie, tijdig signaleren en melden van grensoverschrijdend gedrag. Daaruit zijn nu twee praktische middelen voortgekomen: een train-de-trainer, bedoeld voor opleiders, gedragswetenschappers en senior begeleiders in de gehandicaptenzorg die voorlichtingen en trainingen geven op dit gebied. En een bijbehorende toolkit Werken aan sociale veiligheid, met instrumenten die helpen een sociaal veilige organisatie te creëren en behouden.

Centraal bij de ontwikkeling van deze instrumenten staat de cliënt zelf. Wat ervaart hij of zij als grensoverschrijdend gedrag? En in welke situaties kan de cliënt grensoverschrijdend gedrag tegenkomen? Met zorgverleners, maar ook met taxichauffeurs, leveranciers en anderen in hun omgeving. Daarnaast is er aandacht voor grensoverschrijdend gedrag tussen cliënten onderling.

De train-de-trainer en de toolkit helpen managers en professionals op de werkvloer bij te dragen aan het creëren van sociaal veilige organisaties. Dat wil zeggen: organisaties waarin men zich bewust is van de specifieke veiligheidsrisico’s voor de verschillende doelgroepen, men weet wat de risicofactoren zijn in de organisatie en men beleid heeft ontwikkeld, én uitvoert, om de veiligheid te waarborgen.

Meer informatie
Op de website van Movisie vindt u de digitale versie van de toolkit, een leeswijzer en praktische informatie over de train-de-trainer.