Cliënten
Productie
Personeel
Kerngegevens per deelsector
Zorgzwaartepakketten
Inkomsten

Cliënten
Na jaren van aanhoudende groei neemt het aantal cliënten in de gehandicaptenzorg sinds 2009 licht af. Een belangrijke verklaring hiervoor zijn de zogenoemde pakketmaatregelen die per 1 januari 2009 zijn ingegaan. Hierdoor hebben cliënten met een zorgvraag op basis van een lichte beperking en die uitsluitend betrekking heeft op begeleiding en dagbesteding geen toegang meer tot AWBZ gefinancierde zorg.

Figuur 1 - Totaal aantal cliënten gehandicaptenzorg 2002-2010

Bron: Jaardocument maatschappelijke verantwoording

In 2007 en 2008 groeide het aantal cliënten met gemiddeld 6,3% per jaar. In figuur 2 is te zien dat de ontwikkeling van het aantal cliënten verschilt per type zorgaanbod. In 2007 en 2008 groeide het aantal cliënten met extramurale zorg met ruim 11%, het aantal cliënten met dagactiviteiten met 5% en het aantal cliënten met intramurale zorg met ruim 4%. Als gevolg van de pakketmaatregelen daalt het aantal extramurale cliënten in 2009. Het betreft extramurale cliënten met een verstandelijke beperking en extramurale cliënten met een zintuiglijke beperking. In 2010 zet de daling zich voort onder cliënten met een zintuiglijke beperking, Het aantal extramurale cliënten met een verstandelijke beperking groeit dan weer.

Figuur 2 - Aantal cliënten per zorgsoort 2007-2010

Bron: Jaardocument maatschappelijke verantwoording

Terug naar boven

Productie
In de gehandicaptenzorg gebruiken we de term ‘productie’ om het aantal verblijfsdagen, dagdelen dagbesteding en uren extramurale zorg uit te drukken.

Figuur 3 - Productie-eenheden per zorgsoort 2007-2010

Bron: Jaardocument maatschappelijke verantwoording

In de periode 2007-2010 is de groei van het aantal verblijfsdagen met gemiddeld 2,8% per jaar lager dan de groei van het aantal cliënten. Het aantal cliënten neemt in deze periode met gemiddeld 3,8% per jaar toe. Het aantal dagdelen dagbesteding daalt in deze periode met iets minder dan 1% gemiddeld per jaar, terwijl het aantal cliënten dat deelneemt aan de dagbesteding toeneemt met gemiddeld 3,1%. Het aantal extramurale cliënten daalt met gemiddeld 0,2% per jaar en het aantal uren extramurale zorg daalt met gemiddeld 1,5% per jaar.

Omdat het aantal cliënten sneller groeit dan het aantal uren zorg neemt de gemiddelde hoeveelheid zorg per cliënt over een periode van 4 jaar licht af. In 2010 verblijft een verblijfscliënt gemiddeld 346 dagen in een instelling, een cliënt dagbesteding neemt gemiddeld 247 dagdelen deel aan dagbesteding en een extramurale cliënt ontvangt gemiddeld 128 uren zorg.
Terug naar boven

Personeel
De groei van het aantal werkzame personen vindt haar basis in het toenemende beroep dat op de gehandicaptenzorg wordt gedaan. De cijfers duiden erop dat de gehandicaptenzorg goed in staat is om personeel aan te trekken en aan zich te binden. Dat laatste wordt mede onderbouwd door de groei van de gemiddelde duur van het dienstverband en de sterke afname van het brutoverloop sinds 2006. Dit duidt erop dat medewerkers langer bij de eigen werkgever blijven.

Bronnen: 2004-2008: Arbeid in Zorg en Welzijn, 2009 en 2010:  PGGM, CBS, Vernet. Cijfers over beide jaren zijn voorlopige cijfers.

Het aantrekken van personeel wordt mede bevorderd doordat instellingen steeds meer stageplaatsen beschikbaar stellen. Het totaal aantal stageplaatsen groeide van 12.676 in 2007 naar 17.425 in 2009. Een toename van ruim 37%.
Terug naar boven

Kerngegevens gehandicaptenzorg
Tabel 2 toont de kerngegevens van de gehandicaptenzorg in zijn geheel. Ongeveer 95% van de cliënten die deelnemen aan dagbesteding ontvangen ook andere vormen van zorg.

Bron: Jaardocument maatschappelijke verantwoording

Kerngegevens per deelsector
De gehandicaptenzorg wordt onderscheiden in zorg voor mensen met een lichamelijke beperking, zorg voor mensen met een verstandelijke beperking en zorg voor mensen met een zintuiglijke beperking (auditief en visueel). Omdat een aantal instellingen zorg biedt aan mensen met een verstandelijke beperking en aan mensen met een lichamelijke beperking worden deze als aparte deelsector gepresenteerd.

Kerngegevens sector lichamelijk gehandicapten
De LG-sector omvat instellingen die zorg leveren aan mensen met lichamelijke beperkingen.

Bron: Jaardocument maatschappelijke verantwoording

Kerngegevens sector lichamelijk en verstandelijk gehandicapten
Het betreft instellingen die zorg leveren aan mensen met meervoudige beperkingen en aan mensen met zowel lichamelijke als verstandelijke beperkingen.

Bron: Jaardocument maatschappelijke verantwoording

Kerngegevens sector verstandelijk gehandicapten
De VG-sector bestaat uit instellingen die zorg leveren aan mensen met verstandelijke beperkingen.

Bron: Jaardocument maatschappelijke verantwoording

Kerngegevens sector zintuiglijk gehandicapten
De ZG-sector bestaat uit tien instellingen die voornamelijk zorg leveren aan mensen met zintuiglijke beperkingen.

Bron: Jaardocument maatschappelijke verantwoording
Terug naar boven

Zorgzwaartepakketten
Zorg met verblijf wordt geleverd in zorgzwaartepakketten (ZZP). In de gehandicaptenzorg word in 2010 gewerkt met 25 verschillende ZZP’s. Het betreft 7 ZZP’s voor mensen met een verstandelijke beperking, 7 ZZP’s voor mensen met een lichamelijke beperking, 4 ZZP’s voor mensen met een auditieve beperking, 5 ZZP’s voor mensen met een visuele beperking, 1 ZZP voor mensen met een licht verstandelijke beperking en 1 ZZP voor  mensen met een licht verstandelijke beperking in combinatie met gedragsstoornissen. Een zorgaanbieder spreekt voor elk ZZP een vast tarief af voor elke afzonderlijke ZZP. In 2010 zijn in totaal 26.633.247 productiedagen gerealiseerd.

Figuur 4 - Aantal productiedagen per ZZP in 2010

Terug naar boven

Inkomsten
De inkomsten van aanbieders van gehandicaptenzorg namen in de periode 2007-2010 toe van een kleine 5,7 miljard euro tot bijna 7 miljard euro. Het totale budget is opgebouwd uit de Wettelijk budget voor aanvaardbare kosten en overige opbrengsten. In 2008 was sprake van een relatief sterke groei als gevolg van het verwerken van een administratieve achterstand bij de berekening van de kapitaallasten van de zorginstellingen in de sector. Vanaf 2009 vlakt de groei iets af.

Figuur 5 - Inkomsten gehandicaptenzorg 2007-2010 (x 1 miljoen)


Bron: College voor Zorgverzekeringen, Jaardocument maatschappelijke verantwoording

Onderstaande grafiek geeft weer de inkomsten per zorgzwaartepakket in 2010. In 2010 is in totaal € 4.332.919.404 aan inkomsten afkomstig uit zorgzwaartepakketten.

Figuur 6 - Inkomsten per ZZP in 2010

 
Terug naar boven