MBO op Maat: een belangrijke stap om meer mensen mee te laten doen
Jongeren met een licht verstandelijke beperking (lvb) willen na het voorgezet onderwijs ook doorleren! Maar vele duizenden krijgen hiertoe geen kans. Voor hen is er geen passend mbo-onderwijs; zij zitten hierdoor ongewild thuis of in de dagbesteding, ook al hebben ze meer in hun mars. MBO op Maat, een initiatief van HandicapNL, richt zich op nieuwe, passende leerlijnen voor jongeren met een lvb. Je kunt tot en met maart 2029 een projectvoorstel indienen voor een leerlijn binnen MBO op Maat.
Otje liep vast op school, niet op leren
Otje is 23 en weet heel goed wat zij nodig heeft om te kunnen leren. Rustiger tempo, ruimte om dingen op haar eigen manier te doen. Maar juist daar liep ze tijdens haar schooltijd steeds op vast. Bijvoorbeeld in het tweede jaar van het voortgezet speciaal onderwijs (vso).
‘Ik had te veel vakken en het ging veel te snel.’ Uiteindelijk kreeg ze een aangepast rooster en liet ze verschillende vakken vallen. Toch had ze vaak het gevoel dat er meer werd gekeken naar het systeem, dan naar wat zij nodig had. ‘Ik wist heel goed wat voor begeleiding voor mij werkte,’ vertelt ze. ‘Maar als ik dat zei, werd er gedaan alsof ik brutaal was. Of mensen zeiden: “Niet zo onzeker doen hoor.’’’
‘Ik wist heel goed wat voor begeleiding voor mij werkte. Maar als ik dat zei, werd er gedaan alsof ik brutaal was. ’
Ik had het heus wel gehaald
In het derde jaar hoorde Otje dat praktijkonderwijs misschien beter zou passen. ‘Maar daar was ik helemaal niet voor geschikt.’ Uiteindelijk verliet ze school zonder diploma, maar wel met drie vmbo-certificaten. Thuis ging ze verder met leren. Inmiddels heeft ze ook vijf certificaten gehaald voor vmbo-TL via thuisonderwijs. ‘Ik wilde gewoon laten zien: als jullie me mijn gang hadden laten gaan, had ik het heus wel gehaald.’
Een vervolgopleiding was tijdens haar schooltijd nauwelijks een optie. ‘Er werd eigenlijk nooit gesproken over mbo,’ vertelt ze. ‘Een docent zei ooit: “Je bent slim genoeg voor mbo, maar het mbo is een sneltrein waar je niet uit kan stappen.”’ Dat ziet ze ook bij andere jongeren die ze kent. ‘Op veel opleidingen ligt het tempo te hoog en is er te weinig ruimte voor wat iemand nodig heeft.’
Veel mensen die iets willen en kunnen
Waarom MBO op Maat belangrijk is? Daar hoeft Otje niet lang over na te denken. ‘We willen naar een inclusieve samenleving,’ zegt Otje. ‘Maar dan moet je wel kijken naar wat mensen nodig hebben om mee te kunnen doen.’ Volgens haar gaan er nu veel mogelijkheden verloren. ‘Er wordt overal geklaagd over personeelstekorten,’ zegt ze. ‘Terwijl er zoveel mensen zijn die wel iets willen en kunnen, als onderwijs en werk beter aansluiten.’ MBO op Maat ziet ze daarom als een belangrijke stap.
‘Een docent zei ooit: 'Je bent slim genoeg voor mbo, maar het mbo is een sneltrein waar je niet uit kan stappen.'’
Meer kansen op een diploma, werk en zelfstandigheid
Met MBO op Maat ontwikkelt HandicapNL samen met onderwijsinstellingen, zorgorganisaties en werkgevers nieuwe leerlijnen binnen bestaande mbo’s. Leerlijnen die beter aansluiten bij het tempo, de ondersteuningsbehoefte en de mogelijkheden van studenten met een verstandelijke beperking. Het doel: meer kansen op een diploma, werk en zelfstandigheid.
In de periode van april 2026 tot en met maart 2029 is het mogelijk om projectvoorstellen in te dienen om een leerlijn MBO op Maat te ontwikkelen. Zo'n leerlijn is een samenhangend programma waarin onderwijs, begeleiding en praktijkleren samenkomen. Om deze leerlijnen te realiseren, zijn samenwerkingspartners nodig.
Dien jouw voorstel in
Dus ben je actief in het mbo, de zorg, begeleiding of arbeidstoeleiding en zie je kansen om samen te werken aan passend beroepsonderwijs? Lees hier dan verder over de procedure en de ondersteuning die je kan krijgen vanuit HandicapNL.
VGN is mede-initiatiefnemer van de Coalitie voor Inclusief beroepsonderwijs. Via deze coalitie is de VGN partner van MBO op Maat. Het doel van de coalitie is om, met steun van de Postcode Loterij, te bouwen aan een structurele oplossing voor inclusief beroepsonderwijs. Het verhaal van Otje is afkomstig van de website van HandicapNL.
