Nieuw onderzoek naar zzp’ers: essentieel voor keuzes in de praktijk
Vandaag verscheen van de collega's van Arbeidmarkt Zorg en Welzijn (AZW) het onderzoek naar zzp’ers in zorg en welzijn. Het rapport biedt leden een belangrijk, feitelijk fundament voor de keuzes die zij dagelijks maken rond inzet van personeel. Het is niet alleen informatief, maar vraagt om duidelijke keuzes in de praktijk. Het raakt direct aan de kern van de VGN‑visie 2030: toekomstbestendige zorg vraagt om anders organiseren van werk, met ruimte voor professionals én stevige teams.
Zzp'ers als oplossing
Het rapport (hieronder te downloaden) laat zien wat leden dagelijks ervaren: de arbeidsmarkt blijft zeer krap. ZZP'ers vullen geen randvraag in, maar spelen een rol in het draaiend houden van de zorg, zeker bij roosterdruk, ziekte en piekbelasting.
Tegelijk maakt het rapport helder dat deze flexibiliteit géén oplossing op zichzelf is. Voor de gehandicaptenzorg is dat een belangrijk signaal. De kwaliteit van zorg staat of valt met continuïteit, relatieopbouw en teamverband. Juist daar schuurt een te grote afhankelijkheid van zzp‑inzet. Het onderzoek bevestigt dat een hoge inzet kan leiden tot minder stabiele teams en meer organisatorische druk.
Vaste dienstverbanden als basis
In lijn met de Visie 2030 pleit VGN voor een arbeidsmarkt waarin vaste dienstverbanden de basis vormen. Dat vraagt om goed werkgeverschap, ruimte voor professionele autonomie en aantrekkelijke arbeidsvoorwaarden. Zorgorganisaties moeten medewerkers perspectief bieden, met aandacht voor ontwikkeling, roostervrijheid en duurzame inzetbaarheid. Tegelijk vraagt dit om duidelijke kaders vanuit de overheid, zodat schijnzelfstandigheid wordt tegengegaan en het speelveld eerlijk blijft.
Daar ligt de opgave. Niet kiezen tussen vast of flex, maar sturen op een nieuwe balans. Het past bij de VGN‑visie 2030: professionals zoeken autonomie, invloed op hun werk en betere balans. Dat is precies wat het onderzoek laat zien: autonomie is de belangrijkste drijfveer om als zzp'er te werken.
Aantrekkelijker werken in teams
Het vraagt ook iets van organisaties. Niet uitsluitend het beperken van zzp‑inzet, maar het aantrekkelijker maken van werken in teams. Denk aan meer regie op roosters, minder administratieve druk en de zeggenschap om het vak goed uit te kunnen oefenen. Het rapport onderstreept dat dit vraagstuk niet gaat over contractvormen, maar over hoe werk is ingericht.
Dit betekent: pak dit onderwerp strategisch op. Gebruik zzp‑inzet bewust waar flexibiliteit en specifieke expertise nodig zijn, maar bouw tegelijkertijd aan sterke, stabiele teams. Investeer in duurzame inzetbaarheid, in zeggenschap van medewerkers en in nieuwe vormen van organiseren die beter aansluiten bij wat professionals nodig hebben.
Visie 2030
Het onderzoek helpt om het gesprek te kantelen. Weg van het debat over 'te veel' of 'te weinig' zzp'ers. Richting de vraag hoe we met elkaar zorgen voor voldoende mensen, goed georganiseerde teams en kwalitatief hoogwaardige zorg. En dat is precies de beweging die nodig is richting 2030.
