Meedoen met je talenten, op je eigen manier
Erik Kowalski laat zien wat meedoen met je talenten kan betekenen als je in een rolstoel zit, een ernstige meervoudige beperking hebt en communiceert via een spraakcomputer. Via losse woorden, zijn ogen en met hulp van begeleidster Pleun Aarts deelt hij zijn verhaal. Zijn boodschap is helder: ‘Iedereen is anders, en dat is oké, en we moeten lief zijn voor elkaar.’
Anders zijn en toch meedoen
Erik is ernstig lichamelijk beperkt, kan niet lopen en niet praten, en communiceert met zijn ogen – omhoog is ja, opzij is nee – en via een spraakcomputer die hij bedient met een knop aan zijn hoofdsteun. Hij woont sinds vier jaar bij woonvoorziening De Ark in Bavel van Amarant; daarvoor woonde hij, nu 44 jaar, bij zijn ouders thuis, maar werd de zorg te zwaar. Dagelijks gaat Erik naar activiteitencentrum Oosterhout, waar hij verschillende activiteiten doet die hij leuk vindt. ‘Erik is altijd heel geïnteresseerd, heel sociaal’, vertelt Pleun. ‘Hij wil graag weten hoe het met je gaat, onthoudt veel en leeft met iedereen mee. Soms zet hij de ander zelfs zó voorop dat hij zichzelf vergeet.’
Meedoen met je talenten
Een van Eriks grootste talenten is dat hij verhalen kan delen die anderen raken. Via zijn spraakcomputer geeft hij, samen met Pleun, gastlessen aan groep zes van de lokale basisschool. Tijdens zo’n gastles laat hij zien hoe zijn dag eruitziet: dat hij op een woning woont, met de taxi naar de dagbesteding gaat, snoezelt, graag fietst in de rolstoelfiets, bij mooi weer wandelt en geniet van seizoensactiviteiten. Ook vertelt hij dat zijn favoriete eten rodekool met hachee is. Pleun vult hem waar nodig aan, maar de kern komt van hem.
Iedereen heeft wat
Vooraf krijgen de kinderen een filmpje te zien over het dagcentrum en werken ze met een lespakket over mensen met een ernstige meervoudige beperking, zodat ze al een beeld hebben van Erik en zijn medebewoners. ‘In het begin vinden de leerlingen het soms wat eng, maar dat is al gauw voorbij en aan het eind van de spreekbeurt stellen ze verrassend veel vragen’, vertelt Pleun. Erik geeft aan dat hij het zelf ook altijd weer een beetje spannend vindt om de spreekbeurt te geven, maar dat hij een belangrijke boodschap te vertellen heeft: ‘Ik ben anders en dat is oké’ en ‘We moeten lief zijn voor elkaar. Iedereen heeft wel wat.’ Die boodschap komt aan: elke keer weer zijn er kinderen die vertellen dat zij zelf ook anders zijn, omdat ze bijvoorbeeld autisme hebben of een bril dragen.
Meedoen in de samenleving
Naast de gastlessen deed Erik mee aan de etalageactie van de VGN in Hoog Catharijne, waar mensen met een beperking letterlijk in de etalage stonden om met voorbijgangers in gesprek te gaan. Hun doel was om voorbijgangers kennis te laten maken met de wereld van mensen met een beperking en zo de zichtbaarheid van de gehandicaptenzorg te vergroten. Erik vond die dag in Utrecht spannend én leuk, vertelt hij via zijn spraakcomputer. Mensen van de radio, medewerkers van de VGN en voorbijgangers gingen met hem in gesprek; hij werd gezien. Zo laat Erik zien dat meedoen met je talenten niet gaat over wat je níet kunt, maar over gehoord worden, gezien worden en anderen een beetje liever voor elkaar maken.