Achtergrond

Fatima Zorg: van goddelijke voorzienigheid naar menselijke nabijheid

Oud-instellingstandarts Willem Berendsen ging in zijn presentatie zelfs terug tot de zestiende eeuw, het moment waarop het gebied Nieuw-Wehl ontstond. Daar staat nu nog het hoofdgebouw van Fatima Zorg, een voormalig meisjespensionaat. Hij schetste hoe de mondzorg vanaf de grond moest worden opgebouwd. Hij kreeg bijvoorbeeld de opdracht bij een jongen met een prachtig gebit alle tanden te trekken, omdat de jongen zijn begeleiders beet. Berendsen besloot het niet te doen. Later kreeg de instelling een ethische commissie, die dit soort dilemma’s ook vanuit het perspectief van de cliënt bekeek.

Nabijheid
Sinds een aantal jaren werkt Fatima Zorg met Planetree, een werkwijze die streeft naar menslievende zorg en nabijheid. Zorg moet volgens dit waardensysteem plaatsvinden in een helende omgeving en gericht zijn op herstel van het normale leven van individuen. Henk Nies van Vilans liet in zijn presentatie zien dat de zorg als geheel ook wat meer menselijkheid kan gebruiken: ‘Met de professionalisering van de zorg zijn we ook het eigenaarschap ervan kwijt geraakt.’ De zorg heeft zo’n grote afstand tot de samenleving, dat buren en vrienden niet goed zien waar ze kunnen helpen. Professionals moeten daarom leren hoe ze de samenleving mee organiseren in de zorg. Zo gaan we geleidelijk van een medisch model naar participatie. Kwaliteitsbeleid sluit daarbij aan, signaleerde Yvonne Heijnen van de afdeling zorgbeleid van de VGN: ‘Kwaliteit gaat meer en meer over de individuele cliënt.’ Toch waren er ook overeenkomsten tussen de zorg van vroeger en nu. Geestelijk verzorger Anne-Pier van der Meulen liet zien dat de tien belangrijkste stelregels van Planetree opvallende gelijkenissen vertonen met de Tien Geboden. Waarop Aldi van Lierop twitterde: ‘Ontwikkeling waarden van goddelijke voorzienigheid naar Planetree.’