Koplopergroep technologie afgerond

Een sleutel tot innoveren in de gehandicaptenzorg is samenwerken en kennisdelen. Precies daarom is de koplopergroep technologie ontstaan bestaande uit vijf organisaties die ervaring hebben opgedaan met het reduceren van stress en spanning door inzet van de technologische toepassing Hume.

De koplopergroep technologie bestaat uit ’s Heeren Loo, Ipse de Bruggen, Philadelphia, Lunet en Esdégé Reigersdaal. In dit artikel delen zij wat ze samen hebben geleerd in zes inspirerende bijeenkomsten, welke resultaten en uitdagingen ze tegenkwamen, en wat hun aanbevelingen zijn voor de toekomst. 

Doelstellingen en werkwijze: samen leren en innoveren

De koplopers zijn gestart vanuit een gedeelde ambitie: een toekomstbestendige sector, waar mensen met een beperking een betekenisvol leven kunnen leiden en waar zorgprofessionals met plezier kunnen werken. De koplopergroep richtte zich expliciet op samen leren over technologie en wat inzet daarvan betekend voor hun organisatie en de sector. Als startpunt van de discussie gebruikten zij hun ervaringen met inzet en implementatie van de Hume. Een technologische toepassing waar alle koplopers ruimschoots ervaring mee hebben. De Hume is een slimme technologie die stress en spanning meet en via data-analyse inzicht geeft, zodat zorgteams sneller en doeltreffender passende interventies kunnen inzetten. De strategische thema’s die tijdens de bijeenkomsten aan bod kwamen boden ook ruimte voor verbreding, waar de Hume wel altijd als startpunt van de discussie werd gebruikt. De koplopers wilden niet alleen samen ervaringen uitwisselen, maar ook kennis delen met andere VGN-leden en zo het draagvlak vergroten.

Belangrijke doelen waren:

  • Elkaars ervaringen met inzet van de Hume uitwisselen, op inhoud, proces en organisatie.
  • Strategische vraagstukken rond technologie gezamenlijk beantwoorden.
  • Implementatie en opschaling van technologische toepassingen binnen de eigen organisaties versterken.
  • Een sterke businesscase bouwen als opstap naar structurele financiering.
  • Praktische lessen delen met de sector en collega-aanbieders motiveren.

De werkwijze was informeel en interactief: de groep vormde een lerend netwerk en kwam zes keer samen gedurende 2025. Waar mogelijk zijn experts aangehaakt afhankelijk van het strategische thema. De laatste twee bijeenkomsten is Philadelphia niet aanwezig geweest. 

  • De eerste sessie stond in het teken van het “waarom” en “hoe” van de Hume en technologische toepassingen in brede zin. Wat is de kernboodschap richting cliënten, professionals en bestuurders? Samen is er een verhaal geformuleerd waarin het belang van stressreductie en technologie centraal staat. In communicatie naar gedragsdeskundigen ontstond het advies om altijd uit te gaan van de cliëntbeleving en Hume te gebruiken als hulpmiddel, niet als doel op zich. Het gemeenschappelijk verhaal is toegevoegd als bijlage onderaan dit artikel en is vrij te gebruiken. 

  • Hoe neem je collega’s en stakeholders mee in het innovatieve verhaal? Aan de hand van een persona canvas zijn de behoeften van professionals en bestuurders uitgewerkt bij inzet van technologische toepassingen. Waarom zetten ze technologie wel of niet in, en wat is nodig? Duidelijk werd dat communicatie niet alleen gaat over informeren, maar vooral over enthousiasmeren: laat zien wat een technologische toepassing (Hume) oplevert voor de praktijk! De koplopergroep had behoefte om bestuurders aan te spreken op hun rol, te inspireren om technologie visie-gedreven in te zetten minder te focussen op één positieve businesscase. Daarom hebben zij voorzet gedaan voor een podcast-format gericht op bestuurders. Dit is opgepakt door de VGN en is te beluisteren via diverse kanalen

  • Het financiële plaatje in kaart brengen bleek een stevige uitdaging. Koplopers deelden hun ervaringen met het opstellen van een businesscase voor Hume en deelden hoe technologie – de Hume – bekostigd werd. De koplopers regelden dat intern, specifiek gekeken naar enkel de Hume, al op verschillende manieren. Over het algemeen ervaren alle koplopers een knelpunt om de kwantitatieve baten (zoals minder verzuim of meer werkplezier) aan te tonen. Duurzame en toekomstbestendige bekostiging van digitale zorg  blijft een uitdaging en vraagt mogelijk ook gedragsverandering (in de begroting) van zorgorganisaties zelf. Deze signalen en input is gedeeld met VGN-beleidsadviseurs, zodat het breder kan worden opgepakt. Advies: begin klein, toon concrete resultaten, en werk stapsgewijs toe naar opschaling.

  • Deze sessie was vooral bedoeld om de voortgang te monitoren en acties uit te zetten. Geen concrete resultaten en inzichten van te delen.

  • Hier ging het écht de diepte in: de koplopergroep zoomde aan de hand van de data die Hume levert in op het thema ‘data-ondersteund werken’. De resultaten en gezamenlijke inzichten zijn te lezen in de bijlage onderaan dit artikel. Hieronder vind je een samenvatting.

    Hume levert waardevolle data op: van hartslag en bewegingsdata tot contextlabels. Deze informatie wordt bij de koplopers gebruikt om zorgplannen en dagprogramma's te verbeteren, onbegrepen gedrag te verminderen, en medewerkers te professionaliseren. Uitdagingen zijn er genoeg: van het inregelen van ICT en het verdelen van verantwoordelijkheden, tot het verhogen van data-geletterdheid bij professionals. De koplopers benadrukken dat het altijd om de cliënt draait, niet om de data. Tips zijn onder meer: start met een heldere hypothese, organiseer scholing en intervisie, en zorg voor visualisatie van data.

    Toekomstdromen voor data-ondersteund werken? Automatische rapportage in het ECD, suggesties voor interventies op basis van data, en een sectorbrede ‘AI-collega’ die persoonlijk assisteert. Voor bestuurders ligt de uitdaging in het bouwen van een robuuste data-infrastructuur en het maken van ethische beleidskeuzes. Het programma ‘leren werken met data in de gehandicaptenzorg’ is een aanrader voor iedereen die hiermee aan de slag wil. Daarnaast vraagt de koplopergroep zich hardop af of het tijd wordt voor een gedragscode rondom veilig digitaal werken en het gebruiken en werken met data. Zij moedigen dit aan. 

  • De slotbijeenkomst draaide om beleidskeuzes. Een collega van Dichterbij deelde beleidskeuzes waardoor zij de Hume nu in eigen beheer hebben. De koplopergroep bundelde de beleidskeuzes tot vier algemene beleidskeuzes die organisaties moeten maken als besloten wordt over te gaan op structurele inzet:

    1. Bij wie zet je de technologische toepassing in? 
      1. Wie bepaalt of een technologie wordt ingezet: professionele autonomie versus de individuele autonomie? 
      2. Wanneer ben je tevreden over de inzet van een technologie?
    2. Neem je de technologische toepassing in eigen beheer of laat je dat bij de leverancier?
      1. In het algemeen raden koplopers aan om de afweging te maken op basis van de facilitaire afdelingen en of zij bestand zijn voor deze ‘nieuwe’ taken en het aansluit bij werkzaamheden. Het voordeel van technologie in eigen beheer is dat het laagdrempeliger toegankelijk is. Daarnaast kan een organisatie in de toekomst meer beheer taken rondom technologie verwachten, advies om dus nu al slim een plek in te richten in de organisatie.   
    3. Wie is verantwoordelijk voor de inhoud? 
      1. Advies om de inhoud bij de professionals te houden. Ontlast hen in de facilitaire en administratieve taken. 
    4. Waar komen administratieve en helpdeskvragen vragen terecht?
Foto van zes mensen voor een muur
Deel van de koplopergroep technologie bij de 6e bijeenkomst

Ervaringen, reflectie en aanbevelingen

Het faciliteren van koplopergroepen rondom technologie door de vereniging (VGN) was een experiment, waar de koplopergroep ook samen op gereflecteerd heeft. De doelstellingen voor de koplopergroep zijn eerder genoemd. Vanuit de vereniging hadden de koplopergroepen als doel praktijk gebaseerde onderbouwing over toegevoegde waarde van (specifieke) technologische toepassingen te leveren. En kennis o.a. over implementatie, opschaling en strategische vraagstukken te kunnen delen met de sector. 

Het lerend netwerk werd als positief ervaren en bood een open sfeer. De bijeenkomsten boden ruimte voor praktijkvragen en strategische thema’s. De keus om de focus bij de start te leggen op een specifieke toepassing had voor- en nadelen: de discussie werd soms wat nauw, maar zorgde ook dat discussies niet te breed en hypothetisch werden. Concrete resultaten opleveren bleek lastiger dan gedacht mede omdat het op tijd aanhaken van experts niet altijd lukte. Wel hebben de strategische gesprekken bijgedragen aan richting voor de vereniging die meegenomen kan worden aan landelijke tafels. Daarnaast werd stilstaan en uitwisselen op strategische thema’s zonder daar iets concreets van te moeten opleveren ook als positief ervaren. 

De koplopergroep adviseert de VGN en de sector:

  • Blijf investeren in uitwisselen, reflecteren en feedback met andere organisaties - dat levert het meeste op. De VGN kan een rol spelen in het faciliteren van dergelijke strategische gesprekken, eventueel in samenwerking met partnerorganisatie of andere stakeholders. 
  • Maak gebruik van leerverslagen, implementatietoolkits en visuele hulpmiddelen van anderen. De meeste worden gebundeld op de Kennisbank Digitale Zorg. Kopieer en pas aan waar mogelijk. 
  • Werk aan een gezamenlijke datastrategie, data-infrastructuur en ondersteun professionals in het leren werken met data.
  • Hou oog voor ethische vraagstukken of dillema’s die spelen bij inzet van technologische toepassingen. 

Afsluiting: samen verder met innovatie

De koplopergroep technologie heeft laten zien dat samen leren en innoveren echt werkt – als je er tijd voor vrij maakt. Er zijn veel kansrijke technologie, maar het succes hangt af van mensen, visie en het lef om te doen en delen. Dus: doe mee, deel je ervaringen via de VGN, en zet samen de volgende stap naar een betekenisvolle, toekomstbestendige gehandicaptenzorg.

Met dank aan deelnemende organisaties 's Heeren Loo (manager innovatie, communicatie adviseur, ICT-specialist), Ipse de Bruggen (innovatie adviseur, projectmanager), Philadelphia (twee manager), Lunet (projectleider) en Esdégé Reigersdaal (innovatie manager, projectleider). 

Wil je meer weten of heb je vragen of opmerkingen?

Neem contact op met Eva Huitink
Telefoonnummer
Eva Huitink

Deze pagina is een onderdeel van