Artikelen

In 2025 stond de gehandicaptenzorg letterlijk in de etalage. Zichtbaarheid werd de rode draad van een jaar vol beweging. Het jaar kende mooie en hoopvolle momenten, maar het schuurde ook en deed pijn. Voor 2026 ligt de opdracht helder voor ogen: de verhalen uit de gehandicaptenzorg blijven vertellen. Wat gezien wordt, telt mee, en wat onzichtbaar blijft, daar is makkelijker op te bezuinigen.

Op de Verenigingsmiddag van 12 juni 2025 gingen bestuurders uit de gehandicaptenzorg aan de slag met het thema Samenwerken met informele netwerken. Hoe kunnen we de samenwerking tussen formele zorg en informele netwerken versterken? Tijdens deze middag, voorafgaand aan de Algemene Ledenvergadering van de VGN, stond deze vraag centraal.

In een interview met tijdschrift Markant pleitte zorgvernieuwer Teun Toebes voor een menswaardiger zorgsysteem. In dit aanvullende artikel houdt hij het systeem een spiegel voor. Want als we echt willen dat mensen met een beperking een goed en een betekenisvol leven hebben, waarom hebben we dan een zorgsysteem waarin de collectieve veiligheid bijna altijd zwaarder weegt dan de individuele kwaliteit van leven?

Volgens zorgvernieuwer Teun Toebes moeten we fundamenteel anders gaan kijken naar zorg. En andere keuzes maken: niet vanuit organisatorisch gemak, maar vanuit inclusie en gemeenschap. ‘Zorg mag geen systeem van uitsluiting zijn, maar een manier om mensen onderdeel te laten zijn van de samenleving.’

Jean Pierre Wilken, die onlangs afscheid nam als lector Participatie, Zorg en Ondersteuning aan de Hogeschool Utrecht, vindt het tijd worden dat we de menselijke maat weer centraal stellen. In een samenleving waarin prestatiedruk en uitsluiting toenemen, pleit hij in Markant - het tijdschrift voor de gehandicaptenzorg - voor een zorg die begint bij echte aandacht, respect en verbondenheid. ‘Zet het sociale voorop.'

Hoe maken we de stap van zorg voor mensen met een beperking naar een leven waarin familie, vrienden, buren en collega’s een centrale rol spelen? Wat betekent dit voor professionals die mensen met een beperking ondersteunen, en wat vraagt het van de families? Deze vragen stonden centraal in een energieke en prikkelende inspiratiesessie sessie, die onderdeel was van het VGN-congres ‘De kracht van netwerken’ op 24 maart 2025 in Hilversum.

De zorg in Nederland staat voor een grote uitdaging: hoe zorgen we ervoor dat zorg toekomstbestendig is en sluiten we beter aan bij lokale informele netwerken? Tijdens een inspiratiesessie op het VGN-congres ‘De kracht van netwerken’ op 24 maart 2025 in Hilversum doken we met experts de diepte in.

‘Standaardisatie en protocollering zijn de vijanden van een goed bestaan' vertelt Gijs van Gemert, voormalig bijzonder hoogleraar ‘Zorg voor ernstig geestelijk gehandicapten’ aan de Rijksuniversiteit Groningen in Markant. Hij vindt dat de gehandicaptenzorg zich heeft laten opsluiten in individualiserende behandeling en medicalisering.