Artikelen

Op 6 mei presenteerde het ministerie van Binnenlandse Zaken het ‘Actieplan toegankelijk stemmen’. Dit plan moet het stemproces toegankelijker maken voor mensen met een beperking. Stemmen is een mensenrecht, maar voor veel mensen met een beperking helaas nu nog niet vanzelfsprekend. De VGN vindt het belangrijk dat mensen met een beperking - net als ieder ander - hun stem kunnen laten horen en dacht actief mee bij de totstandkoming van dit plan.

Jean Pierre Wilken, die onlangs afscheid nam als lector Participatie, Zorg en Ondersteuning aan de Hogeschool Utrecht, vindt het tijd worden dat we de menselijke maat weer centraal stellen. In een samenleving waarin prestatiedruk en uitsluiting toenemen, pleit hij in Markant - het tijdschrift voor de gehandicaptenzorg - voor een zorg die begint bij echte aandacht, respect en verbondenheid. ‘Zet het sociale voorop.'

Op 17 april staat het plenaire debat over het wetsvoorstel ‘Participatiewet in balans, spoor 1’ op de agenda van de Tweede Kamer. In dit wetsvoorstel worden een aantal hardheden uit de Participatiewet gehaald. Dat is positief en noodzakelijk. Maar er zijn meer stappen nodig om de participatie van mensen met een beperking in de samenleving te versterken. Bij voorkeur op passende werkplekken midden in de samenleving als opstap naar betaald werk.

Op het VGN-congres 2025 'De kracht van netwerken' werd twee keer de workshop 'Werk voor iedereen' georganiseerd. De kernvraag was: Hoe kunnen we werkplekken bij bedrijven beter toegankelijk maken voor mensen met een dagbestedingsindicatie? De opkomst bij de workshops was groot en de gesprekken inspirerend. Eén boodschap stond centraal: Er zijn meer werkplekken dan kandidaten, en het vraagt lef en leiderschap om hier écht werk van te maken.

Op een sprookjesachtige plek in het bos wordt hard gewerkt. Guy is bezig met eikenhout splitten. Daarna gooit hij het hout in een aanhanger. Ronald bedient de handklover om klossen te splijten: korte, dikke houtblokken. In de zomer is hij ook één van de maaiers op natuurcamping de Vlagberg in het bos. Als hij daar bezig is dan hoort hij de hele tijd ‘hoi Ronald, hoi Ronald’. Iedereen kent hem en dat vindt hij hartstikke leuk.

Hoe switcht iemand makkelijk van dagbesteding naar betaald werk of weer terug? Daar verzamelt Movisie met landelijke kernpartners Cedris en VGN praktische kennis over. In de regio’s Veenendaal, Weert en Eindhoven vormen samenwerkende regionale organisaties lerende praktijken om de switches simpeler te maken. Movisie ondersteunt deze organisaties met actieonderzoek. De lerende praktijken lopen in 2025 en deels in 2026, voor het landelijke actieprogramma Simpel Switchen in de participatieketen .

'Ik raak hier echt gefrustreerd van!' En die frustratie was duidelijk hoorbaar in de stem van Wieke Paulusma (D66). Zij verwoordde tijdens het commissiedebat over de Wlz exact wat meerdere aanwezige Kamerleden voelden. Frustratie over het feit dat staatssecretaris Maeijer meermaals geen antwoord kon geven op vragen en doorverwees naar andere bewindspersonen. Ook Harmen Krul (CDA) en Sarah Dobbe (SP) stoorden zich aan het verwijzen naar een andere minister. Harry Bevers (VVD) verzuchtte dat er toch enige politieke sensitiviteit van het kabinet verwacht mag worden. Deze frustratie voel ik ook.

Uit de Nivel Participatiemonitor 2023 blijkt dat de maatschappelijke participatie van mensen met een beperking nog altijd achterblijft bij die van de algemene bevolking. Vooral mensen met een verstandelijke beperking hebben nog steeds minder vaak betaald werk. Een punt dat vraagt om gerichte aandacht en actie.